Varianti esistenti: Wikipedia's W.svg Fìguere (Mulisane) -

Lazio Coat of Arms.svg Artícule scritte 'n
sud-laziale/cominése

Ficus carica L.

Fícura
Ficus carica Panascè.jpg
Crassifecazzione scientìfeca
Dëminië Eukaryota
Regn Plantae
Sottërègn Tracheobionta
Superdëvësion Spermatophyta
Dëvësion Magnoliophyta
Class Magnoliopsida
Sottëclass Hamamelidae
Órdënë Urticales
Famiglia Moraceae
Jènërë Ficus
Spèc F. carica
Nommenclatura binommiale
Ficus carica
L.

Variand dialëttal cuminesCàgna

Fícura (Agnon, Aluit, Atini, Sand Gghiasc, Ucaluë), fícuëra (Casaluier, Gallëniar, Sand Rënat), fíccuëra (Sëttëfrat)

DëscrëzzionCàgna

La fícura è n’álbërë chë tè në trongh curt e chë parecchië rámëra e pò arrëvià a 6-10 m ávëtë.

La scòrza è dë chëlor grigg-cënnërin; gl such è dë në gghiangh latt. Lë rámëra suó chien ë mëdull e tiev ciert uocchië pëzzut e verd mbonda a tutt.

FrunnCàgna

Lë frunn suó ròss, raspos, ë chëlor verd cup a part ë ngima e cchiù chiar a part ë sott.

FruttCàgna

Gl frutt (chiamat pur iss fícura), è mmèc në fávësë frutt o sicònië (gl ver frutt suó achènië peccërigl chë zë tròvanë dend a iss). Tè la fòrma ë në pir e la carn (che è chella chë zë magna) è doc assá quann è fatt. Gl chëlor sié pò ì da lë verd a lë rusc fin a lë bbluaštr-viulácëë.

VariëtàCàgna

  • atriana o trëjana: zë magna a sëttiembr;
  • bbrësciòtt: brogiotto;
  • falaciana;
  • chëlombr: frunn lanos, frutt ruoss në muar, pèll ggialla, carn roscia chiara, zë magna a sëttiembr;
  • papòscia;
  • prëmótëca: pèll verd, carn roscia chiara, puoch doc, zë magna a la mmëtà ë lugl;
  • sávëcë o sáuëcë: pëccërella, pèll marron, carn ë chëlor rusc-viòla, doc në muar, zë magna a sëttiembr;
  • sèssa: zë magna a lugl e a sëttiembr;
  • uttasc.

Mòd ë dicCàgna

A fà lë nòzz chë lë fícura secch. (Zë dic quann un vò fà caccosa chë puoch sòld).

MuttCàgna

La léna dë fícuëra në'scalla ne la mogl ne gl marit, ma quann s’è sëccata scalla tutt gl parëndat.

Vid purCàgna

  • Fìguere: artículë scritt pë lengua mulësana ë la manèra cambëbbassana-bëfërnes chë l’urtëgafía lëttëraria.